Αρχική Ειμαι Μαμά & ΓυναίκαΔιατροφή & Άσκηση Χειρουργεία παχυσαρκίας: προσοχή

Χειρουργεία παχυσαρκίας: προσοχή

από kmir

 

Κύριες διατροφικές ελλείψεις που μπορεί να παρουσιαστούν μετά την επέμβαση

  • • Ιχνοστοιχεία: Γενικά, η χρήση ενός συμπληρώματος με βιταμίνες και ιχνοστοιχεία συνιστάται σε όλες τις βαριατρικές επεμβάσεις.
  • • Σίδηρος: Κίνδυνος έλλειψης σιδήρου υπάρχει σε όλες τις επεμβάσεις παχυσαρκίας, αν και ο κίνδυνος είναι μεγαλύτερος στις δυσαπορροφητικές επεμβάσεις. Ο κίνδυνος αυξάνεται με την πάροδο του χρόνου, λόγω της μείωσης των αποθεμάτων σιδήρου. Η έλλειψη σιδήρου είναι συνηθέστερη στις προεμμηνοπαυσιακές γυναίκες, αλλά παρουσιάζεται και σε άνδρες και σε κλιμακτηριακές γυναίκες.
  • • Ασβέστιο: Η έλλειψη ασβεστίου είναι συνηθισμένη στη γαστρική παράκαμψη κατά Roux-en-Y (πρόκειται για το γαστρικό bypass). Η μεταβολική νόσος των οστών είναι ένας ενδεχόμενος μακροπρόθεσμος μετεγχειρητικός κίνδυνος και εκδηλώνεται συνήθως με οστεοπόρωση. Η έλλειψη ασβεστίου μπορεί να είναι αποτέλεσμα αρκετών παραγόντων, συμπεριλαμβανομένης της μειωμένης πρόσληψης τροφίμων που περιέχουν ασβέστιο και βιταμίνη D, της παράκαμψης του δωδεκαδάκτυλου και της δυσαπορρόφησης της βιταμίνης D. Επιπλέον, πολλοί ασθενείς δεν μπορούν να ανεχθούν γαλακτοκομικά προϊόντα, εξαιτίας της σημαντικής έλλειψης λακτάσης.
  • • Φολικό οξύ και βιταμίνη Β12: Επίσης, το ρίσκο για την έλλειψη φολικού οξέος και βιταμίνης Β12 είναι μεγαλύτερο ύστερα από γαστρική παράκαμψη κατά Roux-en-Y, λόγω της παράκαμψης του δωδεκαδακτύλου, όπου γίνεται η απορρόφηση των παραπάνω.
  • • Βιταμίνη Α και άλλες λιποδιαλυτές βιταμίνες: Η έλλειψη βιταμίνης Α αναφέρθηκε μόνο ύστερα από χολοπαγκρεατική εκτροπή και φαίνεται να οφείλεται στη δυσαπορρόφηση λίπους. Άλλες λιποδιαλυτές βιταμίνες, όπως D, Ε και Κ, μπορεί να έχουν μειωμένα επίπεδα σε ασθενείς που υπέστησαν δυσαπορροφητικού τύπου επεμβάσεις.
  • • Θειαμίνη: Η ανάπτυξη έλλειψης βιταμίνης Β1, που είναι γνωστή ως εγκεφαλοπάθεια Wernicke ή εγκεφαλική beri-beri, είναι σπάνια, αλλά δυνητικά θανατηφόρα απώτερη επιπλοκή της χειρουργικής παχυσαρκίας. Αναφέρθηκαν κάποιες περιπτώσεις ύστερα από χολοπαγκρεατική εκτροπή, γαστρικό bypass και κάθετη γαστροπλαστική. Ο δραστικός περιορισμός της προσλαμβανόμενης τροφής και ο υπερβολικός εμετός φαίνεται να είναι καθοριστικοί παράγοντες.
  • • Πρωτεΐνες: Μια αρκετά επικίνδυνη επιπλοκή είναι η πρωτεϊνική υποθρεψία, η οποία παρατηρείται κυρίως σε ασθενείς που έχουν υποβληθεί σε χολοπαγκρεατική εκτροπή και δεν ακολουθούν σωστά τις μετεγχειρητικές διατροφικές οδηγίες, οι οποίες φυσικά ισχύουν εφ’ όρου ζωής. Πρέπει να λαμβάνουν, λοιπόν, καθημερινά αρκετή ποσότητα πρωτεΐνης. Γι’ αυτό τον λόγο, πρέπει πρώτα να φροντίζουν να παίρνουν τα γαλακτοκομικά και το κρέας, καθημερινά, και μετά οτιδήποτε άλλο. Σε περίπτωση που δεν τα καταφέρνουν με αυτά, πρέπει να συνεχίσουν τα πρωτεϊνούχα συμπληρώματα, σύμφωνα με τις οδηγίες του διαιτολόγου.

Σύμφωνα με έρευνά μου, με τον τίτλο «Έλεγχος διατροφικής πρόσληψης ασθενών στον 1ο μήνα ύστερα από επεμβάσεις παχυσαρκίας», της οποίας το δείγμα ήταν 42 ασθενείς πάσχοντες από κλινικά σοβαρή παχυσαρκία [συγκεκριμένα, 20 χολοπαγκρεατικές εκτροπές (BPD), 14 λαπαροσκοπικές επιμήκεις γαστρεκτομές (SG) και 8 λαπαροσκοπικές γαστρικές παρακάμψεις (VVLL)], η οποία διεξήχθη στη Χειρουργική Κλινική του Γενικού Πανεπιστημιακού Νοσοκομείου Πατρών (Μονάδα Τεχνητής Διατροφής και Κλινικά Σοβαρής Παχυσαρκίας, υπεύθυνος: κ. Φώτης Καλφαρέντζος, καθηγητής Χειρουργικής), διαπιστώθηκαν τα εξής:

  • • Σε όλες τις επεμβάσεις παρατηρήθηκε στατιστικά σημαντική διαφορά μεταξύ προεγχειρητικού και μετεγχειρητικού βάρους, σε αντίθεση με το προεγχειρητικό και μετεγχειρητικό λίπος, όπου δεν υπήρξε στατιστικά σημαντική διαφορά σε καμία επέμβαση. Αυτό μας κάνει να πιστεύουμε ότι η εντυπωσιακή μεταβολή βάρους τον πρώτο μετεγχειρητικό μήνα ίσως να σχετίζεται με την αφυδάτωση.
  • • Επίσης, οι ασθενείς με το μεγαλύτερο βάρος (BMI>50) επιλέχθηκαν για χολοπαγκρεατική εκτροπή, η οποία, ως δυσαπορροφητική επέμβαση, θεωρείται αποτελεσματικότερη.
  • • Όσον αφορά τα μετεγχειρητικά συμπτώματα που σχετίζονται με τις επεμβάσεις, η ναυτία ήταν συχνότερη στη χολοπαγκρεατική εκτροπή, ο εμετός και ο οπισθοστερνικός καύσος στην επιμήκη γαστρεκτομή, η ατονία αφορά εξίσου την επιμήκη γαστρεκτομή και τη χολοπαγκρεατική εκτροπή, οι διάρροιες τη χολοπαγκρεατική εκτροπή, ενώ συμπτώματα dumping δεν αναφέρθηκαν από κανέναν ασθενή κατά τη διάρκεια του 1ου μετεγχειρητικού μήνα, πιθανόν λόγω της τυποποιημένης νοσοκομειακής σίτισης (χωρίς λίπη και συμπυκνωμένα γλυκά).
  • • Ο υπολογισμός της ενεργειακής κάλυψης έδειξε ότι αυτή ήταν ανεπαρκής και κυμαινόταν από το χαμηλότερο 32,4% στους άνδρες που υποβλήθηκαν σε χολοπαγκρεατική εκτροπή έως το υψηλότερο 50,7% στις γυναίκες της ίδιας ομάδας.
  • • Επίσης, διαπιστώθηκε ότι η πρωτεϊνική κάλυψη ήταν υπερβολική (100,2%) στις γυναίκες που υποβλήθηκαν σε χολοπαγκρεατική εκτροπή και ανεπαρκής (από 63,2% έως 91,3%) σε όλες τις υπόλοιπες ομάδες.
  • • Η πρόσληψη υδατανθράκων και λιπών ήταν ιδιαίτερα χαμηλή, αλλά συμβάδιζε με την επίσης χαμηλή ενεργειακή πρόσληψη.
  • • Σε ό,τι αφορά τα υπόλοιπα θρεπτικά στοιχεία, αν και η πρόσληψή τους από τις τροφές αποδείχτηκε σε κάποιες περιπτώσεις ανεπαρκής (φυλλικό οξύ, σίδηρος), καλύπτονται από τα χορηγούμενα συμπληρώματα πολυβιταμινών και ιχνοστοιχείων, τα οποία και λαμβάνονται ισοβίως, εκτός από την επιμήκη γαστρεκτομή, όπου η λήψη τους περιορίζεται στον άμεσο μετεγχειρητικό χρόνο.

Συμπερασματικά Το δείγμα που μελετήθηκε φαίνεται να υποσιτίζεται ενεργειακά και πρωτεϊνικά, πλην όμως η παρακολούθηση αφορά μόνο τον πρώτο μετεγχειρητικό μήνα, όπου η κανονική σίτιση των ασθενών δεν είναι εφικτή, λόγω της φύσης των επεμβάσεων και της ανάγκης προσαρμογής τους στις νέες συνθήκες λειτουργίας του πεπτικού συστήματος. Η επανεκτίμηση των περιπτώσεων, ύστερα από έναν χρόνο, θα διασαφήνιζε την επάρκεια της διατροφικής τους κάλυψης.

Τελικά, μήπως τα χειρουργεία είναι για πολλούς η εύκολη λύση, χωρίς να έχουν επίγνωση των μετέπειτα συνεπειών;

Από την προσωπική μου εμπειρία στο εξωτερικό ιατρείο Νοσογόνου Παχυσαρκίας, του Γενικού Πανεπιστημιακού Νοσοκομείου Πατρών, το οποίο γίνεται μία φορά την εβδομάδα από ιατρούς, νοσηλευτικό προσωπικό και διαιτολόγους, οι ασθενείς είναι υποχρεωμένοι, ύστερα από μια τέτοια επέμβαση, να βρίσκονται υπό στενή παρακολούθηση. Συγκεκριμένα, περνούν από πλήρη έλεγχο (εργαστηριακό, μέτρηση αρτηριακής πίεσης, ζύγισμα, λιπομέτρηση και παρακολούθηση από γιατρούς, νοσηλευτικό προσωπικό και διαιτολόγους) τον 1ο, 3ο και 6ο μήνα, καθώς και τον 1ο, 2ο και 3ο χρόνο, και εν συνεχεία μία φορά κάθε χρόνο, διά βίου. Φυσικά, τα αποτελέσματα όσον αφορά την απώλεια βάρους είναι θεαματικά, πολλές φορές όμως χωρίς να υπάρχει συσχετισμός μεταξύ απώλειας βάρους και λίπους.

Αυτό σημαίνει ότι οι εν λόγω ασθενείς αφυδατώνονται αρκετά και χάνουν και μυϊκή μάζα. Τώρα, ύστερα από χρόνια (2, 3, 5, 6 χρόνια), τα αποτελέσματα στο βάρος, στην πλειονότητα των ασθενών, είναι πολύ ικανοποιητικά, με ελάχιστες ίσως εξαιρέσεις (ανακτούν εκ νέου το χαμένο τους βάρος και τείνουν να προσεγγίζουν το αρχικό). Μετά τον 1ο χρόνο, το δέρμα τους γίνεται πολύ πλαδαρό (θα έλεγε κανείς αντιαισθητικό). Όταν πάρουν άδεια από τον γιατρό τους (αφού κλείσουν 1 χρόνο), μπορούν να προχωρήσουν και στις ανάλογες πλαστικές επεμβάσεις (κοιλιά, χέρια, πόδια και στήθος στις γυναίκες).

Τι γίνεται, όμως, στην περίπτωση που αποτύχει η πλαστική; Κάποιες πλαστικές επεμβάσεις, για παράδειγμα στα χέρια και στα πόδια, είναι πολύ δύσκολες, με αποτέλεσμα να έχουμε δει ασθενείς με μη επιθυμητό αποτέλεσμα (πιθανόν και λόγω του γιατρού που έκανε την επέμβαση). Επίσης, αρκετοί ασθενείς παρουσίασαν μετεγχειρητική κήλη, η οποία κρίθηκε απαραίτητο να αφαιρεθεί. Ελάχιστοι ήταν οι ασθενείς που παρουσίασαν άμεσα επιπλοκές (διαφυγή από τη γραμμή συρραφής του στομάχου, στένωση του στομίου κ.λπ.). Σε αυτούς παρατάθηκε η νοσηλεία τους έως ότου γίνουν εντελώς καλά.

Με βάση τα εργαστηριακά τους ευρήματα, υπήρχε τρομερή βελτίωση όσον αφορά τις τιμές σακχάρου μετεγχειρητικά, με αποτέλεσμα αρκετοί ασθενείς να λύνουν το αιώνιο γι’ αυτούς πρόβλημα του σακχαρώδους διαβήτη τύπου 2, και κάποιοι άλλοι του ινσουλινοεξαρτώμενου διαβήτη τύπου 1.

Θεαματική βελτίωση εντοπίζεται και στις μετεγχειρητικές τιμές του λιπιδαιμικού προφίλ (κυρίως της LDL, HDL χοληστερίνης και των τριγλυκεριδίων) όλων των ασθενών. Μετά τον πρώτο χρόνο, όμως, υπήρξαν ασθενείς, κυρίως γυναίκες, που παρουσίασαν χαμηλές τιμές σιδήρου, αιματοκρίτη, φερριτίνης, βιταμίνης B12 (όταν είναι χαμηλή, τους χορηγείται σε ενέσιμη μορφή), αλβουμίνης (όταν είναι χαμηλή, υπάρχει κίνδυνος υποπρωτεϊναιμιάς). Επίσης, υπήρξαν περιστατικά γυναικών με πρωτεϊνο-θερμιδική υποθρεψία (σκεφτείτε ένα άτομο κατακίτρινο σαν το λεμόνι και πάρα πολύ αδύνατο): μια κυρία που νοσηλεύτηκε στο νοσοκομείο για 1-2 μήνες, με ολική παρεντερική διατροφή, κινδύνευσε να χάσει τη ζωή της.

Οι ασθενείς θα πρέπει να είναι πλήρως ενημερωμένοι για τις πιθανές άμεσες και απώτερες μετεγχειρητικές επιπλοκές που διατρέχουν, καθώς και για τη μετεγχειρητική συμμόρφωση σε συγκεκριμένες διατροφικές οδηγίες, διά βίου, διαφορετικά μπορεί να θέσουν τη ζωή τους σε κίνδυνο.

 

Δειτε επισης...

Η ιστοσελίδα χρησιμοποιεί cookies για την βελτιστοποίηση της πλοήγησής σας. Αποδοχή Διαβάστε περισσότερα

Πολιτική Προστασίας Δεδομένων & Cookies