Αρχική ΔιάφοραΣυνεντεύξεις Συζητάμε με την Λίζα Βάρβογλη-Κασκαβέλη, ψυχολόγο-συγγραφέα

Συζητάμε με την Λίζα Βάρβογλη-Κασκαβέλη, ψυχολόγο-συγγραφέα

από kmir

VARVOGLIΜε αφορμή την πολύ ενδιαφέρουσα σειρά βιβλίων για παιδιά «Η ζωή σαν… παραμύθι», που κυκλοφορεί από τις εκδόσεις Παπαδόπουλος συνομιλήσαμε με την Λίζα Βάρβογλη-Κασκαβέλη, ψυχολόγο-συγγραφέα για την αναπηρία, τον φόβο της αρρώστιας, την απώλεια και το διαζύγιο.

Συνέντευξη στη Δήμητρα Μαυρίδου

Θα ήθελα καταρχάς να μας πείτε κάποια πράγματα για τη νέα σειρά βιβλίων «Η ζωή σαν… παραμύθι». Πώς προέκυψε η ιδέα να αναπτύξετε συγκεκριμένα θέματα και ποια είναι αυτά;

H ιδέα για τη σειρά αυτή προέκυψε μέσα από αληθινές ανάγκες, αληθινών ανθρώπων, κυρίως παιδιών, αλλά και γονιών, δασκάλων και ψυχολόγων. Παιδιά του φιλικού μου περιβάλλοντος έτυχε να έχουν κάποια ψυχολογική επιβάρυνση –διαζύγιο γονιών, ασθένεια των ίδιων, αδελφάκι με αναπηρία, θάνατος γιαγιάς/παππού- χωρίς όμως να έχουν προβλήματα που να χρήζουν ψυχολογικής υποστήριξης. Προέκυψε λοιπόν το ερώτημα: τι μπορούμε να προσφέρουμε για ανακούφιση αλλά και για να βοηθήσουμε το παιδί να διαχειριστεί μια δύσκολη κατάσταση; Η απάντηση αναδύθηκε από τις προτιμήσεις των παιδιών 4-10 ετών, ένα παραμύθι που να περιγράφει το πρόβλημα, αλλά συγχρόνως να προσφέρει και τρόπους διαχείρισής του. Με αυτό το σκεπτικό, στο τέλος του κάθε βιβλίου παρατίθενται ερωτήσεις τις οποίες μπορείς να απευθύνει ο γονιός, δάσκαλος ή ψυχολόγος στο παιδί για να ξεκινήσει μια εποικοδομητική συζήτηση μαζί του.

Πόσο εύκολο είναι να γράφει κάποιος για τα παιδιά; Είναι δυσκολότεροι ή μάλλον «πιο απαιτητικοί» αναγνώστες από τους ενήλικες;

Όσο εύκολο ακούγεται το να γράφει κανείς για παιδιά, τόσο δύσκολο αποδεικνύεται στην πράξη! Από την επιλογή του θέματος μέχρι την επιλογή ύφους, λέξεων και διατύπωσης, χρειάζεται ιδιαίτερη προσοχή. Τα παιδιά είναι ιδιαίτερα απαιτητικοί αναγνώστες. Δεν αρκεί να έχει κανείς μια ωραία ιστορία ή να θυμάται τα δικά του παιδικά χρόνια για να γράψει κατά κάποιον τρόπο τις αναμνήσεις του ή θέματα με ηθικό δίδαγμα. Ο συγγραφέας χρειάζεται να ‘αφουγκραστεί’ τις έγνοιες και τα θέματα τα οποία απασχολούν τα παιδιά και να τα αποτυπώσει, αφήνοντας παράλληλα μια νότα αισιοδοξίας αλλά και τρόπους διαχείρισής τους.

Η επαγγελματική σας ιδιότητα ως ψυχολόγου βοήθησε προς αυτήν την κατεύθυνση;

Σίγουρα το ότι βρίσκομαι κοντά σε παιδιά και τα προβλήματά τους βοηθάει στην επιλογή θεμάτων που σχετίζονται ακριβώς με τα θέματα που παρουσιάζει αυτή η σειρά. Ως ψυχολόγος επιθυμώ να δώσω μια νότα αισιοδοξίας και να περάσω το μήνυμα ότι ακόμα και τα δύσκολα προβλήματα, που μπορεί να μη λύνονται, ωστόσο έχουν κάποια ‘κλειδιά’ με τα οποία μπορεί κανείς να τα διαχειριστεί και να κάνει τη ζωή του ευκολότερη.

small-diazigioΜε αφορμή το ένα θέμα του βιβλίου σας που είναι το διαζύγιο, θα ήθελα να μιλήσουμε λίγο για αυτό. Πόσο επηρεάζει τα παιδιά; Υπάρχει κατάλληλη ηλικία του παιδιού για να χωρίσουν οι γονείς ; Πώς μπορεί να γίνει πιο εύκολη η διαδικασία αυτή;

Τα παιδιά επηρεάζονται από το διαζύγιο, επειδή αυτό φέρνει τεράστιες αλλαγές στη ζωή τους και εγείρει πολλά ερωτήματα, κυρίως ενοχής «μήπως εγώ έφταιγα που χώρισαν οι γονείς μου;». Παρόλα αυτά, όσο πιο ‘πολιτισμένο είναι το διαζύγιο και όση λιγότερη ψυχολογική-λεκτική-συναισθηματική και, εννοείται, φυσική βία δει ένα παιδί, τόσο το καλύτερο. Δυστυχώς δεν υπάρχει ‘καλύτερη ηλικία του παιδιού’ για να χωρίσει ένα ζευγάρι, επειδή σε κάθε φάση της εξέλιξης του το παιδί έχει ανάγκη και τους δύο γονείς. Όσο νωρίτερα γίνει ο χωρισμός, τόσο από άποψη ηλικίας του παιδιού όσο και από την άποψη του πριν φτάσουν τα πράγματα στο απροχώρητο, τόσο το καλύτερο. Αυτό που θα πρέπει να θυμούνται οι γονείς είναι ότι δεν είναι το διαζύγιο καθαυτό, αλλά η συμπεριφορά τους που καθορίζει αν το παιδί θα έχει προβλήματα. Επομένως, εμείς οι ψυχολόγοι συστήνουμε καλή επικοινωνία μεταξύ των γονιών, τήρηση του γονεϊκού ρόλου και έμπρακτη αγάπη προς το παιδί τους (όχι τύπου ‘σε αγαπώ αλλά μέσα από σένα εκδικούμαι την μητέρα σου/τον πατέρα σου).

small-giagiaΠώς μιλάμε σε ένα παιδί για την απώλεια κάποιου αγαπημένου προσώπου; Τι γίνεται όταν αυτό το πρόσωπο «έφυγε» νωρίς, πριν προλάβει να ολοκληρώσει τον κύκλο της ζωής;

Αυτό είναι ένα από τα δυσκολότερα θέματα. Ωστόσο, η ειλικρίνεια, ‘κομμένη και ραμμένη’ στα μέτρα της εξελικτικής φάσης του παιδιού είναι σημαντική. Μιλάμε για το θάνατο με όρους ‘ιατρικούς’, π.χ. σταμάτησε να χτυπά η καρδιά και να αναπνέει, αλλά δεν αναφερόμαστε στον πόνο ή το δράμα. Πολλές ιδέες για το πώς να προσεγγίζουμε αυτό το θέμα δίνονται στο βιβλίο της σειράς « Η Εύη και ο κύκλος της ζωής».

small-nosokomeio

Ένα άλλο θέμα που τίθεται μέσα από το βιβλίο «η Λέλα στο νοσοκομείο» είναι και ο φόβος για τα νοσοκομεία, τους γιατρούς, την ασθένεια. Είναι άλλωστε μια από τις συνηθέστερες παιδικές φοβίες. Πώς θα βοηθήσουμε το παιδί μας να την ξεπεράσει;

Με αγάπη, υποστήριξη, συζήτηση, αμεσότητα! Λέμε στο παιδί την αλήθεια (αυτό πονάει/αυτό δεν πονάει, το φάρμακο είναι πικρό αλλά αν πιεις αμέσως λίγο νεράκι θα φύγει η κακή γεύση) και εξηγούμε τις διαδικασίες με τρόπο οικείο και κατανοητό στο παιδί. Συμμεριζόμαστε τους φόβους του, αλλά του προτείνουμε ρεαλιστικές εξηγήσει και τρόπους να τους διαχειριστεί. Η συναισθηματική και φυσική μας παρουσία είναι απαραίτητη για να το βοηθήσει να διαχειριστεί την όποια μικρή ή μεγάλη ασθένεια και τη νοσηλεία.

small-anapiriaΣτο βιβλίο «Ο Πέτρος και ο αδερφός του» μιλάτε ή μάλλον γράφετε για την αναπηρία. Επεκτείνοντας λίγο τα μηνύματα του βιβλίου, θα ήθελα να μιλήσουμε για τη διαφορετικότητα, είτε αυτή σχετίζεται με κάποια σωματική ή πνευματική αδυναμία, είτε σχετίζεται με το φύλο, την φυλή, κ.λπ. Πώς βοηθάμε τα παιδιά να κατανοήσουν την διαφορετικότητα και να την σεβαστούν;

Ο καλύτερος τρόπος για να βοηθήσουμε τα παιδιά να αντιληφθούν και να δεχτούν τη διαφορετικότητα είναι να τη φέρουμε στην πραγματικότητά τους και στα μέτρα τους. Βοηθώντας τα παιδιά να εντοπίσουν την όποια διαφορετικότητα στην καθημερινότητά τους, το οποίο περιλαμβάνει να αντιληφθούν πώς και τα ίδια είναι διαφορετικά με κάποιον τρόπο από τους γύρω τους, τα βοηθάμε να γίνουν καλύτεροι άνθρωποι και να έχουν καλύτερη ζωή.

Τελικά τα παιδιά τι χρειάζονται για να μεγαλώσουν σωστά;

ΑΓΑΠΗ, ΑΓΑΠΗ και όρια. Χρειάζεται ‘άνευ όρων αποδοχή’, δηλαδή λέμε και δείχνουμε στο παιδί το ‘σε αγαπώ όπως είσαι’, αλλά παράλληλα θέτουμε όρια στη συμπεριφορά του και το βοηθάμε να γίνει ανεξάρτητο και συνεργάσιμο.

Ποια είναι τα επόμενα επαγγελματικά σας σχέδια; Να περιμένουμε νέα βιβλία στην σειρά αυτή;

Τα επόμενα βιβλία της σειράς πραγματεύονται δύο φλέγοντα θέματα της εποχής μας: τον σχολικό εκφοβισμό, ο οποίος έχει πάρει επιδημικές διαστάσεις στην εποχή μας και δεν αφορά μόνο τη σωματική βία, όπως λανθασμένα νομίζουν πολλοί, αλλά και τη συναισθηματική, την ψυχολογική –πχ με τον κοινωνικό αποκλεισμό- κλπ. Το άλλο θέμα σχετίζεται με το πώς να μιλήσουμε στα παιδιά για την οικονομική κρίση, κάτι επίκαιρο, που επηρεάζει τη ζωή πολλών οικογενειών.

Τέλος, να προσθέσω ότι σε συνεργασία με τις εκδόσεις Παπαδόπουλος κάνω επισκέψεις σε σχολεία και παρουσιάζω τα βιβλία μου, μαζί με ένα μικρό πρόγραμμα ‘εργαλείων καλύτερης ζωής’ (το οποίο αντλεί από την επαγγελματική μου ιδιότητα ως ψυχολόγος).

Σας ευχαριστώ για την ωραία αυτή κουβεντούλα!

Δειτε επισης...

Η ιστοσελίδα χρησιμοποιεί cookies για την βελτιστοποίηση της πλοήγησής σας. Αποδοχή Διαβάστε περισσότερα

Πολιτική Προστασίας Δεδομένων & Cookies