familylife.gr
Αποφύγετε την άσκοπη ακτινοβολία

Πείτε όχι στην άσκοπη έκθεση στην ακτινοβολίαΤην επόμενη φορά που θα επισκεφθείτε τον οδοντίατρο με το παιδάκι σας, να είστε επιφυλακτική με την ακτινογραφία και να την κάνετε μόνο αν είναι απολύτως απαραίτητη.

της Δήμητρας Αναστασοπούλου-Καλλανδράνη DDS, MSc, χειρουργού οδοντίατρου / memiana@hotmail.com

Οι βλαπτικές επιδράσεις της ιονίζουσας ακτινοβολίας στα παιδιά είναι γνωστές για πολλές δεκαετίες και χωρίζονται σε σωματικές και γενετικές. Στις μεν σωματικές οι σοβαρότερες είναι οι λευχαιμίες και οι νεοπλασίες του θυρεοειδούς αδένα, ενώ στις γενετικές αναφερόμαστε σε μεταλλάξεις που έχουν ιδιαίτερη σοβαρότητα μιας και τα παιδιά έχουν μπροστά τους τον αναπαραγωγικό κύκλο. Η επίδραση της ακτινοβολίας πρέπει να πούμε πως είναι αθροιστική, πράγμα που σημαίνει ότι όσο πιο πολλές φορές εκτίθεται ο άνθρωπος σε αυτή, τόσο περισσότερο κινδυνεύει. Για το λόγο αυτό κάθε εντολή για ακτινογραφία πρέπει να βασίζεται στη σωστή εκτίμηση του πραγματικού οφέλους που θα έχει για το μικρό ασθενή.

Θεωρείται, λοιπόν, επιβεβλημένο ο θεράπων οδοντίατρος να ακολουθεί τα κατάλληλα μέτρα προφύλαξης, ειδικά για τους νεαρούς ασθενείς. Επιβάλλεται λοιπόν για τους παραπάνω λόγους η χρήση ενός κολλάρου που τυλίγει απαλά το θυρεοειδή αδένα καθώς και μιας ελαστικής ποδιάς, που μοιάζει με μια βαριά κουβέρτα, η οποία καλύπτει το σώμα του παιδιού κατά την ακτινογράφηση. Τα βοηθητικά αυτά στοιχεία περιέχουν μόλυβδο ώστε να μειώνεται κατά πολύ η βλαβερή επίδραση της ακτινοβολίας στο οδοντιατρείο.

Η χρήση της ψηφιακής τεχνολογίας στην ακτονογράφηση του στόματος μειώνει τη δόση της ακτινοβολίας καθώς και η χρήση υψηλής ταχύτητας φιλμ. Φυσικά θα πρέπει το ακτινολογικό μηχάνημα που θα χρησιμοποιηθεί να είναι σύγχρονης τεχνολογίας και ειδικά ρυθμισμένο ώστε η δόση της ακτινοβολίας να είναι αυτή που επιτρέπεται για χρήση σε παιδιά και όχι σε ενήλικες.

Είναι σαφές λοιπόν ότι, αν η ακτινογραφία δεν αναμένεται να αλλάξει τη διάγνωση ή τη θεραπεία, ή να προσθέσει κάποια άλλη χρήσιμη πληροφορία δεν θα πρέπει να χρησιμοποιείται. Οι ασθενείς που παρουσιάζουν υψηλό βαθμό έκθεσης στην τερηδόνα πρέπει να ελέγχονται ετήσια ακτινογραφικά, ενώ οι χαμηλού κινδύνου κάθε δύο με τρία χρόνια.

Γιατί κάνουν ακτινογραφία τα παιδιά

Οι κύριοι λόγοι ακτινογράφησης των δοντιών των μικρών ασθενών είναι οι ακόλουθοι:

1. Για τη διάγνωση της τερηδόνας στις περιοχές των οπισθίων δοντιών που εφάπτονται με τα διπλανά δόντια και συνεπώς δεν έχουν οπτική πρόσβαση από τον οδοντίατρο.

2. Για την αξιολόγηση πιθανής βλάβης σε δόντια ή σε οστά μετά από κάποιον τραυματισμό.

3. Για την παρακολούθηση της ανάπτυξης των γνάθων και της ομαλής μετάβασης από τη νεογιλή στη μικτή και μετά στη μόνιμη οδοντοφυία. Ανωμαλίες όπως δόντια που λείπουν (ανοδοντία), υπεράριθμα δόντια και άλλες διαπλαστικές ανωμαλίες ελέγχονται και αντιμετωπίζονται κατάλληλα. Η ειδικότητα της οδοντιατρικής που ασχολείται συνήθως με αυτού του τύπου τα προβλήματα είναι η ορθοδοντική.

4. Για τη διάγνωση σε ιστορικό πόνου με ή χωρίς συνύπαρξη οιδήματος, αποστήματος ή ανεξήγητης αιμορραγίας.

5. Σε περίπτωση προβλημάτων στην ανατολή των δοντιών στο στόμα.

6. Για ανεξήγητη κινητικότητα δοντιών.

7. Σε περίπτωση αλλαγής στον τρόπο που εφάπτεται η άνω με την κάτω γνάθο κατά το κλείσιμο του στόματος.

8. Για ανεξήγητη ευαισθησία δοντιών.

9. Για ανεξήγητη μετακίνηση δοντιών ή δημιουργία κενών διαστημάτων μεταξύ δοντιών.

10. Για χρήση ως βοηθητικό μέσο για τη διάγνωση κάποιας συστηματικής ασθένειας.

11. Όταν υπάρχει έλλειψη ανταπόκρισης στη συμβατική οδοντιατρική θεραπεία.

12. Για ανεξήγητη αλλαγή στο χρώμα των δοντιών ή εμφάνιση κηλίδων.

Πώς αντιμετωπίζουμε την παιδική ανυπομονησία

Οι μικροί ασθενείς ενημερώνονται για το τι πρόκειται να συμβεί, λέγοντάς τους ας πούμε ότι θα βγάλουμε φωτογραφία τα δόντια τους, ώστε να παραμείνουν ακίνητοι και ήρεμοι κατά την ώρα της ακτινοβόλησης. Ενημερώνουμε το παιδί ότι θα πρέπει να μείνει ακίνητο καθώς το ακτινογραφικό μηχάνημα θα παράγει ένα μικρό θόρυβο κατά τη λειτουργία του και σε αυτό βοηθάει πολύ αν δώσουμε στο παιδί το χρόνο που θα χρειαστεί για να συνεργαστεί μαζί μας, παραδείγματος χάρη του εξηγούμε ότι θα μετρήσουμε από το ένα μέχρι το τρία για να βγει η φωτογραφία. Αν χρειαστεί να συγκρατηθεί εντός του στόματος το φιλμ, τότε αυτό γίνεται από τη μητέρα ή τον πατέρα και όχι από τον οδοντίατρο.

Ζητάμε επίσης από το μικρό ασθενή να ρίξει το βλέμμα του σε κάποιο σημείο του δωματίου ώστε να μην ακολουθήσει τον οδοντίατρο με τα μάτια του την ώρα που θα βγαίνει απο το εξεταστήριο για τη λήψη της ακτινογραφίας. Τέλος μεταθέτουμε την προσήλωσή του σε κάτι άσχετο ώστε να μην παρουσιάσει το αντανακλαστικό της τάσης του εμέτου κατά την τοποθέτηση του φιλμ στο στόμα. Για παράδειγμα, του λέμε να ανεβοκατεβάζει το αριστερό του πόδι και σε περίπτωση που δεν έχουμε το αναμενόμενο αποτέλεσμα, τότε επαλείφουμε τον ουρανίσκο με λίγο τοπικό αναισθητικό.

Σε ελάχιστες περιπτώσεις αναγκάζεται ο οδοντίατρος να χορηγήσει λίγο αντιεμετικό σιρόπι ή ηρεμιστικό πριν από την επίσκεψη.

 

Διαβάστε επίσης...


Διαφήμιση